Het ‘A Ganar’ programma Op 18 februari startte de PAS in samenwerking met de organisatie ‘Jongeren Cottica Marowijne’ ( CotMar) het A Ganar programma. Het doel van dit programma is om vroege schoolverlaters tussen 16 en 24 jaar, een tweede kans in hun leven te bieden. Het programma bestaat uit vier fasen en duurt 7 tot 9 maanden. In de eerste fase ligt de nadruk op recreatieve sport waarbij de jongeren 6 vaardigheden/ pijlers worden aangeleerd waaronder respect, persoonlijke groei, discipline, communicatie, teamwork en resultaatgericht werken.

Fase II behelst vaktrainingen. Gedurende deze fase volgen de jongeren vaktrainingen naar eigen keuze. Onze jongeren hebben gekozen voor lassen, bouw, horeca, bejaardenzorg en operator zwaar materieel. De vaktrainingen vormen de basis voor de stages die in fase III van start gaan. Een belangrijk onderdeel van dit programma is participatie van de jongeren in gemeenschapsactiviteiten, ook wel service learning genoemd. Ook aan het onderdeel ondernemerschap wordt aandacht besteed. Aan het eind van het programma zullen de jongeren ondersteund worden bij het terug plaatsen in school, het vinden van een baan of het starten van een eigen bedrijfje.

Het A Ganar programma is een bestaand programma van de organisatie Partners of the Americas. Dit programma is in 2012 voor het eerst in Suriname uitgevoerd en wordt gedeeltelijk gefinancierd door USAID. De Surinaamse partners binnen dit programma (2012) zijn de PAS, Stichting Rumas, Women Business Group, Stichting Vonzell en Stichting Tana. In Suriname staat het programma onder coördinatie van de heer G. Alken. Hij vormt het contact tussen de partners en USAID en ondersteunt waar nodig bij de uitvoering. Van de uitvoerende organisaties wordt verwacht dat zij voor cofinanciering van het programma zorgen. In totaal participeren 31 jongeren in het A Ganar programma te Moengo. De jongeren participeren enthousiast in de activiteiten. Van ruwe diamanten zijn ze al een mooi stuk gepolijst voor wat betreft het samenwerken, respect tonen naar elkaar toe, discipline enz. De uitdagingen zijn vooral de onderdelen taal, rekenen en computer (ICT).

In een volgend nummer gaan wij inhoudelijk in op de uitgevoerde activiteiten en de vorderingen van de jongeren. Nu laten wij u alvast kennismaken met twee enthousiaste jongeren die participeren in het programma.

Aglaya, een A Ganar jongere Vandaag is ze een halfuur later. Ze vindt het erg dat ze niet eerder kon vanwege haar kinderen. Ze is elke trainingsdag present! Kleurrijk, vriendelijk lachend en enthousiast meedoend met de activiteiten. Aglaya, 23 jaar oud, moeder van 2 kinderen ( 4 en 5 jaar oud). Aglaya heeft het LBGO, V-stream, doorlopen tot de 3de klas. Toen stopte ze ermee, ze raakte zwanger. Al bij het begin van het gesprek vraagt ze of ze in het Sranangtongo kan antwoorden. Daar voelt zij zich comfortabeler bij hoewel ze wel Nederlands verstaat. Van een vriendin hoorde ze over het A Ganar programma. Ze verveelde zich thuis en meldde zich aan om een bezigheid te hebben. Ze wist echt niet wat het programma inhield en toen ze hoorde dat de basis bestond uit sportactiviteiten, begon ze te twijfelen. Ze wist niet zeker of ze dit zou aankunnen. Maar het viel reuze mee. Aglaya vond het erg prettig om te participeren in het sportprogramma en heeft met alle activiteiten enthousiast meegedaan. Eigenlijk heeft zij zich ingeschreven omdat ze zelfstandig voor haar en haar kinderen wil kunnen zorgen. Ze heeft wel een partner die haar ondersteunt maar ze streeft naar financiële zelfstandigheid. Aglaya geeft aan dat ze heel veel geleerd heeft in dit programma: respect, hoe om te gaan met anderen, communicatie, discipline. Haar grootste vooruitgang heeft te maken met de controle over haar emoties: “Vroeger werd ik heel snel boos. Hier heb ik geleerd om anders te reageren, mezelf beter te beheersen. Anders met zaken om te gaan”. “Ik begeleid mijn kinderen met hun huiswerk en pas datgene wat ik geleerd heb bij A Ganar op hun toe”. Vak trainingen Voor fase twee heeft Aglaya gekozen voor de studierichting bejaardenverzorgster. Vanwaar die belangstelling? “Wel, het uniform vind ik mooi! Daarnaast, vanwege de manier hoe men in dit beroep met ouderen omgaat. Met respect. Later word ik ook oud en dan wil ik dat men mij ook met respect behandelt”. Haar 2de keuze is de horeca. In haar vrije tijd wil ze “lekkers” klaarmaken om te verkopen. Dit ziet ze als extra inkomstenbron. Haar boodschap voor andere vroege schoolverlaters: “Doe volgend jaar mee met het A Ganar programma. Je leert heel veel, vooral hoe je met respect om moet gaan met jezelf en anderen”.

Furgill Furgill is een rustige jongeman en valt op omdat hij de enige jongere van Javaanse komaf is die participeert in dit programma te Moengo. Zijn opa hoorde van het programma via het radiostation BOB. Hij maakte contact met de coördinator van CotMar, mevrouw Emmie Pinas, om meer over het programma te weten te komen en meldde meteen zijn kleinzoon aan. Furgill Rianto Kartowikromo is 16 jaar en heeft de GLO school tot en met klasse 4 gevolgd. Hoewel de vereiste 5de klas GLO is, is voor hem een uitzondering gemaakt. Hij heeft een heel bewogen jeugd gehad. Er waren veel problemen in het gezin waardoor hij niet bij zijn ouders heeft kunnen opgroeien. Hij heeft in Paramaribo gewoond bij een broer van zijn vader. Daarna verbleef hij te Commewijne bij een andere oom, een neef van zijn vader. Met deze oom heeft hij twee maanden lang in de goudvelden te Brokopondo gewerkt. Daar heeft hij interesse ontwikkeld om een operator van zwaar materieel te worden. Volgens hem werd door de groep van zijn oom met een milieuvriendelijke methode gewerkt bij het winnen van goud. De zogenaamde pieuw pieuw. Maar er wordt nog steeds kwik gebruikt bij het winnen van goud. Sinds oktober 2011 woont hij bij zijn opa te Moengo. Hij is blij dat hij kan participeren in het A Ganar programma. “Ik ben leergierig en vind het programma leerrijk. Het belangrijkste wat ik geleerd heb, is communicatie, respect en discipline. Ik heb geleerd om zaterdag vroeg op te staan om de lessen te bezoeken. Furgill heeft als eerste keuze het volgen van de training tot operator zwaar materieel. “Ik wil in het binnenland werken want dan kan ik sparen. In het binnenland hoef je niet zoveel geld uit te geven als in de stad; je kan sparen”. Eerst wil hij voor anderen werken maar zijn grote droom is om een eigen bedrijf met zwaar materieel te hebben. Zijn tweede keuze is lassen. Hij wil zijn eigen lasmachine kopen en daarmee tegen betaling verschillende laswerken uitvoeren. Zijn boodschap aan de vroege schoolverlaters is: “Schrijf je in bij A Ganar. Het is een goede les om te volgen omdat het je helpt om iets in de maatschappij te worden”. Aan de ouders wil hij meegeven dat het belangrijk is dat zij hun kinderen stimuleren en ondersteunen om naar school te gaan.